4 χρόνια χωρίς τη Φώφη - Μια γυναίκα-σύμβολο ήθους, ανθρωπιάς και δημοκρατίας

Γεννήθηκε κουβαλώντας το «βαρύ» επώνυμο Γεννηματά. Κι όμως, ήταν πάντα η Φώφη. Αυτόφωτη, χάραξε τη δική της πορεία.

Πάλεψε σκληρά στον πολιτικό στίβο και στη ζωή. Μια γυναίκα - σύμβολο, που άφησε πίσω της μια μεγάλη παρακαταθήκη. Μια ευκαιρία να σωθούν χιλιάδες γυναίκες από το «θεριό» που η ίδια κοίταξε στα μάτια χωρίς φόβο, αλλά που τελικά την κατέβαλε.

Στις 25 Οκτωβρίου 2021 έγινε γνωστός ο θάνατος της Φώφης Γεννηματά, σε ηλικία μόλις 56 ετών, σκορπίζοντας τη θλίψη για μια γυναίκα που είχε μάθει να μάχεται, τόσο στον δημόσιο βίο, όσο και στην προσωπική της ζωή. Τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό της, η μνήμη της Φώφης παραμένει ζωντανή, θυμίζοντας το ήθος, την ανθρωπιά και τη δύναμη, στοιχεία με τα οποία πορεύτηκε σε όλη της τη ζωή.

Στη δημόσια πορεία της δεν επιδίωξε ποτέ τη σύγκρουση, αλλά τη σύνθεση. Υπερασπίστηκε τις γυναίκες, τις οικογένειες, τους ανθρώπους που πάλευαν με τον καρκίνο και τους νέους που πίστευαν ότι η πολιτική μπορεί ακόμη να είναι χώρος προσφοράς.

Η γενναία μάχη με τον καρκίνο

Η Φώφη Γεννηματά, εισήχθη στον «Ευαγγελισμό» στις 11 Οκτωβρίου 2021, με ατελή ειλεό. Όπως διαπιστώθηκε, επρόκειτο για υποτροπή της βασική της νόσου.

Ο καρκίνος της είχε χτυπήσει την πόρτα για πρώτη φορά το 2008. Τότε ήταν που διαγνώστηκε με όγκο στο στήθος. Ήταν μόλις 44 ετών, όπως και η μητέρα της όταν χτυπήθηκε από την ίδια ασθένεια.

Δεν το έβαλε ποτέ κάτω όμως. Μίλησε ανοιχτά για το πρόβλημα υγείας της, θέλοντας να δώσει θάρρος σε όλες τις γυναίκες που μάχονταν απέναντι στον ίδιο εχθρό. Δεν δίστασε ποτέ να μιλήσει και για τις δυσκολίες που αντιμετώπισε μέχρι να αποκτήσει το πρώτο της παιδί.

Ο καρκίνος την επισκέφθηκε ξανά μετά από χρόνια και τον Οκτώβριο του 2021, η Φώφη Γεννηματά ανακοίνωσε την προσωρινή αποχώρησή της από την ηγεσία του ΚΙΝΑΛ λόγω της επιδείνωσης της υγείας της.

«Η επιδείνωση της κατάστασης της υγείας μου που απαιτεί νοσηλεία και αντιμετώπιση, με υποχρεώνει να μην συμμετάσχω ως υποψήφια στην εκλογική διαδικασία για την εκλογή Προέδρου του Κινήματος Αλλαγής», είχε αναφέρει στην ανακοίνωσή της, λίγα 24ωρα πριν εισαχθεί στον «Ευαγγελισμό» κι ενώ παρέμενε μάχιμη μέχρι και την ύστατη ώρα.

Στις 7 Οκτωβρίου του 2021, έδωσε την τελευταία της ομιλία στη Βουλή με αφορμή την αμυντική συμφωνία Ελλάδας - Γαλλίας.

Η κόρη του Γιώργου Γεννηματά: Πολιτική κληρονομιά με ουσία

Η Φώφη Γεννηματά γεννήθηκε στις 17 Νοεμβρίου 1964 στην Αθήνα και μεγάλωσε σε ένα σπίτι όπου η πολιτική και οι κοινωνικοί αγώνες ήταν τρόπος ζωής. Κόρη του ιστορικού στελέχους του ΠΑΣΟΚ, Γιώργου Γεννηματά και της Κάκιας Βούλγαρη, έμαθε από νωρίς τι σημαίνει να αγωνίζεσαι για το δημόσιο συμφέρον.

Ο πατέρας της, από τους συνιδρυτές του ΠΑΣΟΚ και εμβληματική μορφή του Εθνικού Συστήματος Υγείας, αλλά και της πολιτικής ζωής του τόπου, υπήρξε το μεγάλο της πρότυπο. Η ίδια συνήθιζε να λέει: «Ο πατέρας μου, μου έμαθε ότι η πολιτική δεν είναι επάγγελμα, είναι προσφορά».

Τα πρώτα βήματα και η καταξίωση

Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες και Δημόσια Διοίκηση στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Από τα φοιτητικά της χρόνια συμμετείχε ενεργά στην ΠΑΣΠ και στη Νεολαία ΠΑΣΟΚ, δείχνοντας το ενδιαφέρον της για τη δημόσια ζωή και τα κοινωνικά θέματα.

Η πρώτη της μεγάλη επιτυχία ήρθε το 2000, όταν εξελέγη βουλευτής Α’ Αθηνών με το ΠΑΣΟΚ και μετέπειτα γραμματέας του Προεδρείου της Βουλής. Παρέμεινε στο αξίωμα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2002, οπότε και ανέλαβε Υπερνομάρχης, θέση στην οποία επανεξελέγη το 2006.

Το 2007 παραιτήθηκε από τη θέση της προέδρου της Υπερνομαρχίας, για να θέσει υποψηφιότητα ως βουλευτής του ΠΑΣΟΚ στις επερχόμενες βουλευτικές εκλογές.

Η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ και η ανασυγκρότηση της Κεντροαριστεράς

Το 2015, σε μια από τις πιο δύσκολες περιόδους του κόμματος, μετά τη βαθιά κρίση της προηγούμενης δεκαετίας, η Φώφη Γεννηματά ανέλαβε την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Στις εσωκομματικές εκλογές εξελέγη πρόεδρος του κόμματος, με ποσοστό 51,7%, διαδεχόμενη τον Ευάγγελο Βενιζέλο.

Με σταθερότητα, ενωτικό λόγο και πολιτική διορατικότητα, κατάφερε να ανασυγκροτήσει τον χώρο της Κεντροαριστεράς, ιδρύοντας τη Δημοκρατική Συμπαράταξη και στη συνέχεια το Κίνημα Αλλαγής (ΚΙΝΑΛ).

Με τη Φώφη Γεννηματά στην ηγεσία, ο χώρος απέκτησε ξανά φωνή, ισορροπώντας ανάμεσα στη σοσιαλδημοκρατία και την ανάγκη για προοδευτική ανανέωση. Η ίδια επιδίωξε τη συνεννόηση και τον διάλογο, σε μια εποχή έντονης πολιτικής πόλωσης και κέρδισε τον σεβασμό αντιπάλων και συμμάχων.

Η γυναίκα, η μητέρα, η αγωνίστρια

Κι αν υπηρέτησε με πάθος τον δημόσιο βίο, η Φώφη Γεννηματά δεν έβαλε ποτέ στο περιθώριο την οικογένεια. Ήταν σύζυγος του Ανδρέα Τσούνη και μητέρα τριών παιδιών.

Η ίδια είχε βιώσει νωρίς την απώλεια και τη δοκιμασία, καθώς και οι δύο γονείς της έφυγαν από καρκίνο.

«Μου λείπουν… όλα από τον πατέρα μου, η ζεστασιά, η αγκαλιά, το χαμόγελο, το μυαλό, η ανθρωπιά, ο παππούς που χρειάζονταν τα παιδιά μου. Μέσα σε επτά μήνες έχασα και τους δύο γονείς μου. Ο καρκίνος χτύπησε κι εμένα και την αδερφή μου. Το πάλεψα σκληρά. Η μικρή μου κόρη ήταν δύο χρονών, δεν άντεχα να μεγαλώσουν τα παιδιά μου χωρίς μάνα. Είπα θα το παλέψω. Πέρασαν εννέα χρόνια και είμαι εδώ», είχε πει σε συνέντευξή της πριν ο καρκίνος «ξαναχτυπήσει».

Όταν η Φώφη Γεννηματά διαγνώστηκε με καρκίνο, επέλεξε να το αντιμετωπίσει με γενναιότητα και διακριτικότητα, χωρίς να σταματήσει ούτε στιγμή να εργάζεται και να υπηρετεί το καθήκον.

Η στάση της απέναντι στη ζωή και την ασθένεια έγινε σύμβολο δύναμης για χιλιάδες γυναίκες. Μέχρι την τελευταία στιγμή, παρέμεινε ενεργή πολιτικά, δίνοντας μηνύματα αισιοδοξίας και ελπίδας.

Η παρακαταθήκη μιας γυναίκας-σύμβολο

Με τον θάνατό της, η Φώφη Γεννηματά έδωσε την ευκαιρία σε χιλιάδες γυναίκες να αποκτήσουν πλεονέκτημα στη μάχη απέναντι στον καρκίνο του μαστού.

Το 2022, ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε το πρόγραμμα «Φώφη Γεννηματά», που αφορά στον προσυμπτωματικό έλεγχο για τον καρκίνο του μαστού, δίνοντας την ευκαιρία στις γυναίκες να κάνουν τις εξετάσεις τους εύκολα, άμεσα και δωρεάν.

«Το ζήτημα της πρόληψης και ειδικότερα της πρόληψης του καρκίνου του μαστού, η Φώφη Γεννηματά είχε προσπαθήσει να το αναδείξει μέσα από όλες τις ιδιότητες που είχε, είτε στην πολιτική, είτε στη ζωή. Είτε ως Πρόεδρος, είτε ως Υπουργός, είτε ως απλή εθελόντρια, προσπαθούσε να πείσει και να πιέσει με ένα τρόπο τις γυναίκες να ασχοληθούν, να αποβάλλουν το φόβο», είχε πει στην παρουσίαση ο σύζυγός της, Ανδρέας Τσούνης.

Το πρόγραμμα αφορά σε όλες τις γυναίκες ηλικίας 50-69 ετών, οι οποίες διαμένουν στην Ελλάδα και διαθέτουν ΑΜΚΑ. Εξαιρούνται μόνο όσες έχουν ήδη κάνει ψηφιακή μαστογραφία κατά τη διάρκεια του προηγούμενου έτους είτε εκείνες που έχουν νοσήσει από καρκίνο του μαστού κατά την τελευταία πενταετία.

Το Πρόγραμμα «Φώφη Γεννηματά» περιλαμβάνει τις εξής εξετάσεις:

1. Εξέταση Ψηφιακής Μαστογραφίας για όλες τις γυναίκες-δικαιούχους
2. Κλινική εξέταση (σε περίπτωση ευρήματος)
3. Υπερηχογράφημα (σε περίπτωση ευρήματος)

Η Φώφη Γεννηματά έφυγε από τη ζωή στις 25 Οκτωβρίου 2021, σε ηλικία μόλις 56 ετών. Η κηδεία της έγινε με τιμές εν ενεργεία υπουργού.

Τέσσερα χρόνια μετά, το όνομά της εξακολουθεί να συμβολίζει την ανθρωπιά μέσα στην πολιτική, την πίστη στη δημοκρατία και τη δύναμη των αξιών. Η Φώφη Γεννηματά δεν υπήρξε απλώς πολιτικός, υπήρξε μια πραγματική μαχήτρια της ζωής.